Zaciskarki RJ45 - zaciskarka do wtyczek LAN i skrętki oraz RJ11, RJ12

Szukając narzędzia, spotkasz nazwy: zaciskarka RJ45, zaciskarka do wtyczek RJ45, zaciskarka LAN, zaciskarka do kabli internetowych, zaciskacz i praska do RJ45. Wszystkie oznaczają to samo narzędzie do wtyków modularnych. Określenia "profesjonalna" i "dobra" zaciskarka w praktyce dotyczą jakości matrycy i mechanizmu, o czym niżej.

Uwaga na jedno pomylenie: praska LSA (uderzeniowa) to inne narzędzie. Służy do wciskania żył w zaciski nożowe gniazd keystone i paneli krosowych, a nie do wtyków. Gniazda keystone samozaciskowe nie wymagają żadnego z tych narzędzi - żyły dociska się pokrywką modułu.

Wtyk RJ45 ma osiem płaskich styków, które przed zaciśnięciem wystają nad kanałami na żyły. Po włożeniu kabla do wtyku i wtyku do matrycy zaciskarki ścisk ramion wciska wszystkie styki naraz w głąb wtyku. Ostre krawędzie styków przebijają izolację żył i stykają się z miedzią, więc pojedynczych żył nie odizolowuje się wcale.

W tym samym ruchu zaciskarka zagniata plastikowy zatrzask odciążający w tylnej części wtyku. Zatrzask przyciska płaszcz kabla i przejmuje siłę przy ciągnięciu, dzięki czemu żyły nie wysuwają się ze styków. Dlatego płaszcz kabla musi wchodzić do wtyku na tyle głęboko, żeby zatrzask go objął.

Wspólne według kart: stal chromowo-wanadowa hartowana olejowo i czerniona, wymienne ostrza obcinarki, obcinarka i ściągacz do przewodów płaskich i okrągłych, przeznaczenie do żył z drutu i linki, kabli ekranowanych i nieekranowanych. Do samych kabli sieciowych w zupełności wystarcza JM-CT4-1. JM-CT4-3 przyda się, gdy zaciskasz też przewody słuchawek telefonicznych albo pracujesz z grubszym kablem, na przykład ekranowanym kat. 7.

Zestawienie wynika z danych kart: obsługiwanych wtyków, zakresu noża i długości ramion. Przy typowym monitoringu domu z kilkoma kamerami PoE oba modele wykonają tę samą pracę.

Oznaczenie typu 8P8C mówi, ile pozycji ma wtyk (8P) i ile z nich ma styki (8C). Matryca zaciskarki ma osobne gniazda na każdą szerokość wtyku. Karty obu zaciskarek podają te trzy szerokości (11,68, 9,65 i 7,65 mm), ale przypisują je odwrotnie, wtykowi RJ45 węższą z nich; w rzeczywistości najszerszy jest ośmiostykowy wtyk RJ45. Do sieci komputerowej i kamer zawsze potrzebujesz wtyku 8P8C, czyli końcówki RJ45.

W JM-CT4-1 matryca dociskana jest z boku, a w JM-CT4-3 od góry. Oba rozwiązania prowadzą do tego samego efektu: wszystkie styki wtyku wciśnięte na tę samą głębokość. Różnica dotyczy wygody. Mechanizm boczny daje węższe narzędzie, łatwiejsze do zmieszczenia w kieszeni i w ciasnym miejscu przy szafce. Mechanizm górny w szerszej obudowie pozwala zwykle łatwiej zobaczyć, czy wtyk leży w gnieździe matrycy do końca.

Dłuższe ramiona JM-CT4-3 (19,5 cm wobec 18,5 cm) dają trochę większą dźwignię, co przy kilkudziesięciu wtykach na jednej instalacji jest odczuwalne. Przy kilku wtykach rocznie oba modele sprawdzą się tak samo.

Zaciskarka nie zależy od kategorii kabla, tylko od wtyku. Ta sama matryca 8P8C zaciska wtyk na skrętce kat. 5e, 6 i 7, pod warunkiem że wtyk jest dobrany do kabla. Kategoria wpływa na trzy rzeczy: grubość żył (wtyk musi mieć kanały na żyły o tej średnicy), średnicę kabla (musi wejść do wtyku i do noża zaciskarki) oraz ekranowanie.

Skrętka kat. 5e ma według kart 6,0 mm średnicy i żyły 24 AWG, więc pasuje do obu zaciskarek i do zwykłych wtyków RJ45. Grube kable kat. 7 w ekranie zbliżają się do 8 mm i wtedy ważny jest większy zakres noża JM-CT4-3. Gotowe patchcordy kat. 6, 6A, 7 i 8 z kategorii kabel Ethernet mają wtyki zaciśnięte fabrycznie.

Wtyki przelotowe ułatwiają ułożenie żył, bo kolejność sprawdza się, zanim się je przytnie. Wymagają jednak zaciskarki przelotowej, która przy zaciśnięciu obcina wystające żyły równo z czołem wtyku. Karty zaciskarek Jakemy z tej kategorii nie wymieniają wtyków przelotowych, a końcówki z kategorii wtyków są klasyczne, więc oba elementy pasują do siebie. Kupując wtyki przelotowe, dobierz do nich zaciskarkę przelotową.

Do kabla ekranowanego (F/UTP, S/FTP) używa się wtyku ekranowanego z metalową obudową, która łączy się z ekranem kabla. Karty zaciskarek Jakemy podają, że nadają się one do wtyków ekranowanych i nieekranowanych. Matryca 8P8C zaciska wtyk ekranowany tak samo jak zwykły, a dodatkowo trzeba połączyć ekran kabla z obudową wtyku - zwykle przez zagięcie oplotu pod metalową opaskę.

W kategorii wtyków jest metalowa wtyczka RJ45 Ugreen, którą karta opisuje jako przeznaczoną do skrętki UTP. Przy kablu ekranowanym upewnij się, że wybrany wtyk rzeczywiście łączy ekran z obudową.

Obie zaciskarki mają dwa dodatkowe elementy. Obcinarka to para ostrzy, którymi przycina się kabel i wyrównuje żyły przed włożeniem do wtyku - prosto, jednym cięciem, bez strzępienia. Ściągacz to szczelina z nożem, w której nacina się płaszcz kabla dookoła na głębokość płaszcza, bez dochodzenia do żył.

Płaszcz zdejmuje się na długości około 25-30 mm, wkładając kabel do ściągacza, obracając zaciskarkę raz dookoła i zsuwając odcięty kawałek. Nacisk ma być lekki: zbyt mocny ścisk nacina izolację par. Do odizolowania pojedynczych żył przewodów zasilających służy osobny ściągacz izolacji Jakemy z kategorii ściągacze izolacji.

• Precyzyjna matryca. Wszystkie styki wtyku wchodzą na tę samą głębokość; po zaciśnięciu styki tworzą równą linię.
• Sztywna konstrukcja. Stal, a nie odlew z tworzywa; ramiona nie wyginają się przy ścisku.
• Bez luzu w osi. Luźna matryca przesuwa wtyk i zaciska go krzywo.
• Wymienne ostrza obcinarki. Tępe ostrze strzępi żyły, a wymiana ostrzy przedłuża życie narzędzia.
• Obsługiwane wtyki opisane na narzędziu. Gniazda 8P, 6P i 4P oznaczone na matrycy.
• Wygodne rękojeści. Osłony ramion ograniczają zmęczenie dłoni przy wielu wtykach.

Obie zaciskarki Jakemy mają według kart konstrukcję ze stali chromowo-wanadowej, wymienne ostrza obcinarki i osłony ramion. To cechy, które w opisach sklepów kryją się pod hasłem "profesjonalna zaciskarka".

1. Nasuń osłonkę na kabel, zanim zaczniesz.
2. Zdejmij 25-30 mm płaszcza ściągaczem w zaciskarce, nie nacinając par.
3. Rozplataj pary, ułóż żyły płasko w kolejności T568B i przytnij je prostopadle obcinarką.
4. Wsuń żyły do końca kanałów wtyku, tak żeby płaszcz wszedł pod zatrzask.
5. Włóż wtyk do gniazda 8P matrycy i ściśnij ramiona do oporu.
6. Sprawdź kabel testerem albo podłączając go do routera.

Pełna instrukcja ze zdjęciami, kolejnością żył i odpowiedzią na pytanie o łączenie przewodów jest we wpisie jak zarobić wtyk RJ45 na skrętce, a skrót z wymiarami z karty końcówki w kategorii wtyki i gniazda RJ45.

Gotowe zestawy do zaciskania RJ45 zawierają zwykle zaciskarkę, kilkadziesiąt wtyków, prosty tester i ściągacz. To wygodne przy pierwszej instalacji, ale wtyki w zestawach bywają przypadkowej jakości i nie zawsze pasują do posiadanego kabla. Kompletując elementy osobno, wybierasz wtyki do konkretnej skrętki, na przykład Cat 6 do żył z drutu, i zaciskarkę, która zostanie na lata.

Minimalny komplet do kabla sieciowego to zaciskarka 8P8C, wtyki RJ45 z zapasem i osłonki. Tester i ściągacz do przewodów zasilających dokupuje się, gdy instalacja jest większa albo obejmuje zasilanie kamer 12 V.

• Dobre światło. Kolejność żył sprawdzasz przez przezroczysty wtyk; w półmroku łatwo pomylić biało-zielony z biało-niebieskim.
• Żyły płasko i równo. Przed przycięciem ułóż je w kolejności, wyprostuj i ściśnij palcami w płaską taśmę.
• Krótki odcinek rozplecionych par. Pary rozplatasz tylko na długości, która wchodzi do wtyku; dłuższe rozplecenie pogarsza parametry kabla.
• Wtyk do końca w matrycy. Przed ściśnięciem sprawdź, czy wtyk leży w gnieździe 8P do oporu.
• Ścisk do końca jednym ruchem. Ramiona dociśnij do oporu, bez kilku krótkich ścisków.
• Ta sama kolejność na obu końcach. T568B z jednej strony i T568B z drugiej daje kabel prosty.

Jeśli potrzebujesz jednego kabla między routerem a telewizorem, zaciskarka nie jest potrzebna - wystarczy patchcord o właściwej długości. Narzędzie opłaca się wtedy, gdy kabel trzeba przeciągnąć przez otwór, w który nie zmieści się wtyk, gdy trasa ma niestandardową długość, gdy kabel idzie na zewnątrz do kamery albo gdy zakładasz kilka gniazd i kabli naraz.

Zaciskarka przydaje się też później: przy przenoszeniu kamery, skracaniu za długiego kabla czy wymianie wtyku z ułamanym zatrzaskiem. Wtyk z ułamanym zatrzaskiem wypada z gniazda i jest jedną z częstszych przyczyn znikającego połączenia.

Zaciśniętego wtyku nie da się poprawić - odcina się go i zakłada nowy, dlatego przy pierwszej instalacji warto mieć zapas wtyków, na przykład opakowanie 100 sztuk. Większość błędów wynika z pośpiechu przy układaniu żył, a nie z narzędzia.

Da się wcisnąć styki wtyku śrubokrętem, jeden po drugim, i w wielu przypadkach kabel zacznie działać. Problem w tym, że styki wchodzą na różną głębokość, a zatrzask odciążający nie zostaje zagnieciony. Taki kabel działa na stole, a przestaje po przesunięciu albo po kilku miesiącach na mrozie. Przy kamerze PoE na elewacji oznacza to wchodzenie na drabinę.

Jeśli zaciskarki nie ma pod ręką, a kabel jest potrzebny od razu, rozsądniejsze jest gniazdo keystone samozaciskowe i krótki patchcord albo gotowy patchcord o właściwej długości. Zaciskarka zwraca się już przy kilku kablach.

Gniazda 6P w matrycy obu zaciskarek pozwalają zaciskać wtyki RJ11 i RJ12, które spotyka się w telefonach stacjonarnych, modemach DSL, części central alarmowych i domofonów. Wtyk RJ11 ma 2 lub 4 styki, RJ12 sześć; oba mają tę samą szerokość i zaciska się je w tym samym gnieździe matrycy.

Wtyki 4P (RJ9) od spiralnego przewodu słuchawki telefonu zaciśnie tylko JM-CT4-3. Wtyk RJ11 wejdzie do gniazda RJ45, ale nie da połączenia sieciowego - do internetu zawsze potrzebny jest wtyk ośmiostykowy.

Kamery PoE łączy się ze switchem lub rejestratorem skrętką, którą zwykle trzeba zakończyć wtykiem na miejscu, po przeciągnięciu przez ścianę. To typowa praca dla zaciskarki. Przez parę żył płynie też zasilanie kamery, więc słabo zaciśnięty styk objawia się nie tylko wolną transmisją, ale też restartami kamery.

Na kablu żelowanym żyły przed włożeniem do wtyku trzeba oczyścić z żelu, bo resztki utrudniają kontakt i gromadzą brud. Sposób opisuje wpis końcówka RJ45 na kablu żelowanym. Gotowy wtyk na zewnątrz chowa się w puszce montażowej pod kamerą albo w osłonie kamery. Przegląd kamer zasilanych przez kabel jest w kategorii kamery IP PoE.

• Końcówki RJ45 Cat 6 z zapasem około 30-50%.
• Osłonki gumowe wtyku - chronią zatrzask i zgięcie kabla przy wtyku.
• Skrętka - zwykła do budynku, żelowana na zewnątrz i do ziemi.
• Tester kabli RJ45 - do sprawdzenia kolejności i ciągłości żył po zaciśnięciu.
• Ściągacz izolacji - gdy obok skrętki podłączasz przewody zasilające.

Wszystkie elementy instalacji kabla sieciowego zebrane są w kategorii akcesoria sieciowe.

Matryca zaciskarki zbiera pył i drobne opiłki z wtyków. Przed zaciskaniem przedmuchaj ją i przetrzyj suchą szmatką, a po pracy na budowie sprawdź, czy w gniazdach nie ma piasku. Przegub przesmaruj od czasu do czasu kroplą oleju maszynowego i wytrzyj nadmiar, żeby olej nie trafiał na wtyki.

Ostrza obcinarki w obu modelach są według kart wymienne. Tępe ostrze nie tnie żył równo, tylko je spłaszcza, przez co żyły nie dochodzą do czoła wtyku. Nie przecinaj zaciskarką drutu stalowego ani grubych przewodów zasilających, bo wyszczerbisz ostrza.

• Wtyki po zaciśnięciu mają styki na różnych wysokościach mimo dobrze ułożonych żył.
• Matryca ma luz albo wyraźne wyrobienie w gnieździe 8P.
• Zatrzask odciążający nie zostaje zagnieciony.
• Ramiona wyginają się przy ścisku.
• Ostrza obcinarki są tępe, a wymiana ich nie poprawia cięcia.

• Zaciskarka (praska) RJ45 - narzędzie do zaciskania wtyków modularnych na kablu.
• Matryca - gniazda w zaciskarce, w które wkłada się wtyk 8P, 6P lub 4P.
• 8P8C - wtyk z 8 pozycjami i 8 stykami, potocznie RJ45.
• 6P6C, 6P4C - wtyki telefoniczne RJ12 i RJ11.
• 4P4C - mały wtyk słuchawki telefonu, potocznie RJ9.
• Zatrzask odciążający - element wtyku, który trzyma płaszcz kabla.
• Wtyk przelotowy - wtyk, przez który żyły przechodzą na wylot; wymaga zaciskarki przelotowej.
• Praska LSA - narzędzie do gniazd keystone i paneli z zaciskami nożowymi.
• T568B - standard kolejności żył we wtyku.

• Wiem, jakie wtyki będę zaciskać: tylko RJ45 czy też RJ11, RJ12 i RJ9.
• Moje wtyki są klasyczne, a nie przelotowe (albo kupuję zaciskarkę przelotową).
• Średnica kabla mieści się w nożu zaciskarki: 7 mm lub 8 mm.
• Mam wtyki RJ45 dobrane do kabla, z zapasem.
• Mam czym sprawdzić kabel po zaciśnięciu.
• Przy kablu ekranowanym mam wtyki ekranowane.