Switch niezarządzalny - przełącznik sieciowy 5, 8, 16 i 24 porty do domu i biura

Switch (po polsku przełącznik sieciowy) łączy kilka urządzeń w jedną sieć lokalną. Uczy się, pod którym portem jest które urządzenie (po adresie MAC karty sieciowej) i przesyła dane tylko tam, gdzie powinny trafić. Dzięki temu telewizor, komputer i konsola podłączone do jednego switcha mogą jednocześnie pobierać dane z pełną prędkością portu, a ruch między nimi nie przechodzi przez router.

Słowo niezarządzalny oznacza, że przełącznik nie ma panelu konfiguracyjnego, adresu IP ani aplikacji. Wszystkie funkcje działają automatycznie: wykrywanie prędkości portu, dopasowanie kabla prostego lub krosowanego (auto MDI/MDI-X), kontrola przepływu, w części modeli priorytet ruchu według znaczników 802.1p. Nie da się w nim wydzielić osobnych sieci (VLAN), zablokować portu ani podejrzeć statystyk. Dla domu i małego biura to zaleta: nie ma czego źle ustawić i nie ma oprogramowania do aktualizowania.

Cała rodzina przełączników - niezarządzalne, zarządzalne i PoE - jest zebrana w kategorii switche sieciowe.

Ludzie szukają tego samego urządzenia pod kilkoma nazwami. Rozdzielacz internetu, rozgałęźnik LAN, rozdzielacz sieci, switch do internetu, switch biurkowy - wszystkie te określenia w praktyce oznaczają mały switch niezarządzalny, który z jednego kabla z routera robi kilka gniazd.

Uwaga na pasywne rozdzielacze RJ45 w kształcie litery Y. One nie są switchem: rozdzielają pary żył jednego kabla na dwa wolne łącza 100 Mb/s i wymagają drugiego takiego rozdzielacza po drugiej stronie. Do przedłużenia przewodu służy złączka, czyli beczka RJ45, a do rozdzielenia sieci na kilka urządzeń - właśnie switch.

To najczęstsze pytanie przy zakupie. Oba typy przesyłają dane równie szybko, jeśli mają takie same porty. Różnią się tym, co możesz zmienić w ich działaniu. Switch zarządzalny ma panel w przeglądarce lub aplikację, w której ustawisz sieci wirtualne VLAN, priorytety, ograniczenia portów, monitoring i zabezpieczenie przed pętlą. Niezarządzalny robi jedno: przełącza ruch.

Zarządzalne modele, także te z trybem uproszczonym (tzw. smart), są w kategorii switche zarządzalne. Szerzej o wyborze między oboma typami przy kamerach pisze artykuł switch zarządzalny czy niezarządzalny do kamer IP.

• Wystarczy, gdy chcesz tylko dodać gniazda: telewizor, konsola, komputer, drukarka, dekoder i dysk sieciowy w jednej sieci domowej.
• Wystarczy w małym biurze do kilkunastu stanowisk, w którym wszyscy korzystają z tej samej sieci i tego samego internetu.
• Wystarczy jako dodatkowy switch na końcu kabla, np. w pokoju dziecka albo przy biurku, gdzie dochodzi jedno gniazdo ze ściany.
• Lepszy zarządzalny, gdy chcesz oddzielić sieć gości, kamer lub urządzeń inteligentnego domu od komputerów firmowych (VLAN).
• Lepszy zarządzalny, gdy sieć ma kilka switchy połączonych w różnych miejscach i ryzyko przypadkowej pętli jest realne, albo gdy trzeba zdalnie sprawdzić, który port przestał działać.
• Lepszy zarządzalny przy łączu światłowodowym w porcie SFP i przy agregacji łączy.

W tej kategorii są wyłącznie switche bez wyjść PoE (Power over Ethernet). Nie zasilą kamery IP, telefonu VoIP ani punktu dostępowego Wi-Fi przez kabel sieciowy. Niezarządzalne switche z PoE, w tym typowe przełączniki do kamer 4, 8 i 16 portów z trybem przedłużonego zasięgu, leżą w kategorii switche PoE do kamer.

Do zwykłego switcha możesz podłączyć urządzenie zasilane z PoE, ale samo z niego nie dostanie prądu. Potrzebny jest wtedy osobny zasilacz PoE (injector) albo switch PoE. Ile mocy potrzebują kamery i jak policzyć budżet PoE, opisuje poradnik switch PoE do monitoringu.

Router łączy Twoją sieć z internetem: dostaje adres od operatora, rozdaje adresy urządzeniom w domu (DHCP), ma zaporę i zwykle Wi-Fi. Switch nie robi żadnej z tych rzeczy. Nie wydziela adresów, nie łączy się z operatorem i nie ma Wi-Fi, tylko powiększa liczbę gniazd w sieci, którą tworzy router.

Dlatego switch nie zastąpi routera. Kabel od operatora (z modemu lub terminala światłowodowego) podłączony bezpośrednio do switcha nie da internetu kilku urządzeniom naraz - w najlepszym razie jedno z nich dostanie adres. Najpierw router, za nim switch. Wybór routerów do domu i firmy jest w kategorii routery Wi-Fi.

Hub (koncentrator) wysyłał każdą ramkę do wszystkich portów naraz, a wszystkie urządzenia dzieliły jedno pasmo i nie mogły nadawać jednocześnie. Switch przesyła dane tylko do właściwego portu i pracuje w pełnym dupleksie, czyli wysyła i odbiera jednocześnie. Na kartach przełączników widać to jako metoda przełączania Store and Forward i tryb Full Duplex.

Nowych hubów sieciowych praktycznie się nie produkuje. Gdy ktoś dziś mówi hub LAN, zwykle ma na myśli mały switch. Wyjątkiem są huby USB, czyli rozgałęźniki portów USB - to zupełnie inne urządzenia, niezwiązane z siecią komputerową.

Nie, jeśli porty switcha są co najmniej tak szybkie jak łącze. Switch gigabitowy przepuści pełne łącze do 1 Gb/s do każdego urządzenia. Opóźnienie wnoszone przez przełącznik jest rzędu mikrosekund, niezauważalne w grach i rozmowach wideo.

Wszystkie urządzenia za switchem dzielą jednak jeden kabel do routera. Jeśli telewizor ogląda film w 4K, a komputer pobiera duży plik, oba korzystają z tego samego łącza od operatora i to ono, nie switch, jest ograniczeniem. Zwykły switch nie dzieli pasma po równo; do tego służy ustawienie QoS w routerze.

Prędkość spada, gdy switch ma wolniejsze porty niż łącze. Switch Fast Ethernet 100 Mb/s przy internecie 300 Mb/s albo 1 Gb/s obetnie prędkość każdego urządzenia do około 90-95 Mb/s w teście. To najczęstsza przyczyna rozczarowania starszymi lub najtańszymi przełącznikami.

Na karcie switcha prędkość portu zapisuje się jako 10/100 (Fast Ethernet), 10/100/1000 (Gigabit Ethernet) albo 2,5GBase-T (Multi-Gigabit). Każdy port sam dopasowuje się do urządzenia, więc stara drukarka 100 Mb/s i nowy komputer 1 Gb/s mogą pracować w tym samym switchu, każde ze swoją prędkością.

Czasy w tabeli są przybliżone i zakładają, że dyski po obu stronach nadążają z zapisem. W praktyce transfer jest kilka procent niższy od teoretycznego.

Przełącznik z portami 10/100/1000 Mb/s to dziś domyślny wybór do domu i biura. Obsłuży internet światłowodowy do 1 Gb/s, telewizję IPTV, gry i kopie zapasowe w sieci. Klasy, które dobrze to pokazują: switch gigabitowy 5 portów DGS-105 i switch gigabitowy 8 portów DGS-108 w metalowej obudowie biurkowej, oraz ich lżejsze odmiany DGS-105GL i DGS-108GL.

Wersje GL według opisu producenta to switche Light bez obsługi IGMP snooping. Ta funkcja ma znaczenie głównie przy telewizji IPTV operatora i strumieniach multicast; w zwykłej sieci domowej z internetem, komputerami i konsolą różnicy nie zauważysz. Jeśli oglądasz telewizję z dekodera operatora podłączonego przez switch, wybierz model z IGMP snooping albo podłącz dekoder bezpośrednio do routera.

Switch 2,5G ma porty zgodne ze standardem IEEE 802.3bz, które pracują z prędkością 2,5 Gb/s, a ze starszymi urządzeniami schodzą do 1 Gb/s lub 100 Mb/s. Przykłady tej klasy to switch 2.5G 5 portów DMS-105 i switch 2.5G 8 portów DMS-108; według producenta DMS-108 ma przepustowość przełączania 40 Gb/s i pracuje bez wentylatora.

Pełną prędkość 2,5 Gb/s dostaniesz tylko między dwoma urządzeniami, które obie mają porty 2,5G. Typowe przypadki to:

• dysk sieciowy NAS z portem 2,5G i komputer z kartą 2,5G - kopiowanie zdjęć i wideo około dwa i pół raza szybciej niż po gigabicie;
• łącze światłowodowe powyżej 1 Gb/s i router z portem 2,5G - bez szybkiego switcha za routerem pełna prędkość nie dotrze do komputera;
• punkt dostępowy Wi-Fi 6 lub Wi-Fi 7 z portem 2,5G (zwykle zasilany PoE, wtedy szukaj w kategorii switchy PoE).

Jeśli żadne z Twoich urządzeń nie ma portu 2,5G, switch Multi-Gigabit będzie pracował jak gigabitowy. Przy dokupowaniu karty do komputera sprawdź kategorię karty sieciowe USB: adapter USB na RJ45 doda port LAN laptopowi, który go nie ma. Tańsze odmiany są gigabitowe, więc do 2,5G trzeba wybrać model opisany jako 2,5G.

Policz urządzenia, które chcesz podłączyć kablem, dodaj jeden port na kabel do routera i zostaw zapas dwóch-trzech portów. Switch 5 portów daje 4 wolne gniazda, 8 portów - 7, 16 portów - 15. Port, do którego podłączasz router, nie jest specjalny: w switchu niezarządzalnym każdy port może być portem wejściowym.

Najmniejszy popularny rozmiar. Mieści się za telewizorem albo pod biurkiem i zwykle pobiera kilka watów. Według karty produktu DGS-105 pobiera maksymalnie 2,01 W, a jego obudowa ma 98 mm głębokości. Wersja Fast Ethernet tego rozmiaru, DES-105, pobiera do 1,9 W, ale ma porty 100 Mb/s.

Switch 5 portów wybierz, gdy masz jedno gniazdo LAN w ścianie lub jeden kabel z routera, a potrzebujesz trzech-czterech urządzeń w jednym miejscu. Jeśli liczysz już cztery urządzenia, wybierz 8 portów: różnica w wielkości jest niewielka, a po roku zwykle dochodzi kolejny sprzęt.

Osiem portów to rozsądny zapas na biurko z komputerem, drukarką, dyskiem sieciowym i stacją dokującą albo na szafkę RTV z telewizorem, konsolą, soundbarem i odtwarzaczem. Gigabitowy switch 8 portów DGS-108 według producenta ma przepustowość przełączania 16 Gb/s, czyli wystarczającą, by wszystkie porty jednocześnie pracowały z pełną prędkością w obu kierunkach, i pobiera według karty maksymalnie 4,5 W.

W tej samej klasie jest switch 8 portów DGS-1008D. Dane hurtowe przy niektórych prostych switchach podają funkcje typu obsługa VPN - zwykły przełącznik niezarządzalny nie zestawia połączeń VPN, robi to router. Traktuj takie wpisy jako błąd opisu, a nie funkcję.

Przy 16 i 24 portach switch zwykle staje w szafce teletechnicznej, do której schodzą kable ze ścian. Przykłady: switch 16 portów DGS-1016D i switch 24 porty DGS-1024D. W danych technicznych D-Link podaje dla nich przepustowość przełączania 32 Gb/s i 48 Gb/s, a karty produktów - tablicę 8 tys. adresów MAC, czyli dużo więcej, niż potrzebuje małe biuro.

Przy tej liczbie portów sprawdź sposób montażu. Część modeli 16 i 24 portów ma obudowę o szerokości szafy 19 cali i uchwyty do montażu w szafie rack, część jest biurkowa lub wieszana na ścianie. Jeśli sieć ma kilkanaście urządzeń, w tym kamery lub kilka sieci (goście, biuro), rozważ już przełącznik zarządzalny - przy 24 urządzeniach brak podglądu portów zaczyna przeszkadzać przy szukaniu awarii.

Obudowa decyduje o tym, gdzie switch postawisz i jak odda ciepło. Małe przełączniki zwykle nie mają wentylatora i pracują bezgłośnie, więc mogą stać w sypialni lub salonie.

Przemysłowe switche niezarządzalne (np. seria DIS-100 do montażu na szynie DIN) mają szerszy zakres temperatur i funkcje typu ograniczanie burz rozgłoszeniowych. W domu nie są potrzebne; ich miejsce jest w rozdzielnicy budynku lub szafie automatyki.

Opisy przełączników są pełne skrótów. Poniżej te, które pojawiają się na kartach w tej kategorii, i to, czy mają znaczenie przy wyborze.

Kategoria jest ogólna i obejmuje przełączniki różnych producentów. Modele poniżej to przykłady klas, według których łatwo porównać też switche innych marek o podobnych parametrach. Dane pochodzą z kart produktów i opisów producenta.

Do tej samej kategorii należą też tańsze serie biurkowe w plastikowych obudowach, modele Fast Ethernet 100 Mb/s oraz przełączniki 2,5G z portem uplink 10 Gb/s, przeznaczone do łączenia z szybkim dyskiem sieciowym lub drugim switchem.

W domu switch najczęściej stoi w jednym z trzech miejsc:

• Przy telewizorze. Jeden kabel z routera do szafki RTV, a w niej switch 5 lub 8 portów dla telewizora, konsoli i dekodera. Konsola i telewizor na kablu zwalniają Wi-Fi dla telefonów.
• Przy biurku. Gniazdo ścienne lub kabel z routera, a za nim switch dla komputera, drukarki, stacji dokującej laptopa i dysku sieciowego.
• W szafce teletechnicznej. Nowe domy mają kable z każdego pokoju sprowadzone w jedno miejsce. Tam staje router i switch 16 lub 24 porty, do którego wpinasz wszystkie gniazda.

Jeśli kabla nie da się poprowadzić, switch nie pomoże - wtedy rozwiązaniem jest Wi-Fi: wzmacniacz Wi-Fi albo system mesh. Gdy kabel jest, ale brakuje zasięgu w innym piętrze, najlepiej działa access point podłączony kablem do switcha. Zwykły switch zasili go tylko przez osobny zasilacz, bo nie ma PoE.

W biurze do kilkunastu osób switch niezarządzalny 16 lub 24 porty zwykle wystarcza, jeśli wszyscy korzystają z jednej sieci. Kilka zasad z praktyki:

• wybierz porty gigabitowe - modele 100 Mb/s spowolnią kopie zapasowe i pracę na plikach z serwera;
• zostaw około 20-30 procent wolnych portów na nowe stanowiska i gości;
• opisz porty i kable na obu końcach, bo switch niezarządzalny nie pokaże, co jest gdzie podłączone;
• telefony VoIP i kamery zasilane przez kabel potrzebują switcha PoE, a nie zwykłego;
• jeśli sieć gości ma być oddzielona od komputerów firmowych, potrzebny jest router z siecią gościnną albo switch zarządzalny z VLAN.

Switch łączy się z routerem i urządzeniami zwykłym kablem sieciowym z wtykami RJ45. Maksymalna długość jednego odcinka kabla miedzianego w sieci Ethernet to 100 metrów, niezależnie od kategorii. Do krótkich połączeń przy biurku i szafce użyj gotowych przewodów z kategorii kabel Ethernet lub patchcordy; do prowadzenia w ścianach i między pomieszczeniami - skrętka LAN na metry.

Końcówki na skrętce zarobisz sam z pomocą wtyków i gniazd RJ45 oraz zaciskarki RJ45. Więcej o wyborze przewodu w artykule jaki kabel internetowy wybrać, a o tym, kiedy kabel kat. 6 realnie przyspiesza sieć - w tekście Wi-Fi zwalnia, kiedy pomoże kabel.

1. Postaw switch w miejscu z dostępem do gniazdka, z kilkoma centymetrami wolnej przestrzeni wokół obudowy.
2. Podłącz kabel z dowolnego portu LAN routera (nie z portu WAN/Internet) do dowolnego portu switcha.
3. Podłącz zasilacz switcha. Dioda zasilania powinna się zaświecić, a przy porcie z routerem - dioda połączenia.
4. Podłącz kablami pozostałe urządzenia. Każde powinno dostać adres z routera tak samo jak przy podłączeniu bezpośrednim.
5. Sprawdź prędkość: dioda lub kolor diody przy porcie zwykle pokazuje, czy połączenie działa z prędkością 1 Gb/s, czy niższą.
6. Jeśli któreś urządzenie łączy się tylko z prędkością 100 Mb/s, wymień kabel lub sprawdź zarobienie wtyku - to najczęstsza przyczyna.

Switch nie wymaga żadnej konfiguracji ani hasła. Nie trzeba też restartować routera. Jeśli switch stoi za gniazdem ściennym, gniazdo w szafce musi być podłączone do routera lub innego switcha.

Switche niezarządzalne można łączyć ze sobą: router, za nim switch w szafce, a w pokojach kolejne małe switche. Taka kaskada działa poprawnie, ale wszystkie urządzenia na końcu dzielą jeden kabel do poprzedniego switcha. Przy kilku przełącznikach najlepiej układać je w gwiazdę - wszystkie małe switche podłączone do jednego głównego - a nie w długi łańcuch.

Nigdy nie łącz dwóch portów tego samego switcha ani dwóch switchy dwoma kablami naraz. Powstaje pętla, w której ramki krążą bez końca i sieć zatrzymuje się w ciągu sekund. Switche niezarządzalne zwykle nie mają ochrony przed pętlą (STP), więc objawem jest nagłe zablokowanie całego internetu i migające wszystkie diody. Pomaga odłączenie zbędnego kabla.

Małe switche biurkowe zasila zewnętrzny zasilacz sieciowy, a pobór energii jest niewielki: według kart produktów od około 2 W dla 5 portów gigabit do 4,5 W dla 8 portów. Przy pracy całodobowej to kilkanaście do kilkudziesięciu kilowatogodzin rocznie. Funkcja 802.3az dodatkowo zmniejsza pobór na nieużywanych portach.

Większe przełączniki 16 i 24 porty mają zwykle zasilacz wbudowany i kabel do gniazdka. Modele biurkowe pracują zwykle bez wentylatora, więc są bezgłośne. Ciepła obudowa metalowa jest normalna - metal oddaje ciepło całą powierzchnią. Nie zamykaj switcha w szczelnym pudełku i nie stawiaj go na nagrzanym routerze.

Przy burzach sieć miedziana może przenieść przepięcie między budynkami. Kabel prowadzony na zewnątrz warto zabezpieczyć ogranicznikiem; opisuje to artykuł ochrona przeciwprzepięciowa LAN.

Prosty test usterki: podłącz urządzenie bezpośrednio do routera tym samym kablem. Jeśli działa, problem jest w switchu lub w porcie; jeśli nie - w kablu albo w urządzeniu.

Switch ma sens, gdy kabel do urządzeń już jest albo można go poprowadzić. Połączenie kablowe daje stałą prędkość i niskie opóźnienia, czego Wi-Fi nie zagwarantuje przy kilku ścianach i sąsiednich sieciach. Gdy urządzenie nie ma portu LAN (wiele cienkich laptopów), połączysz je przez kartę sieciową USB z portem RJ45.

Telewizor, konsola i komputer stacjonarny zwykle stoją w jednym miejscu i to one najbardziej zyskują na kablu. Telefony i tablety zostaw na Wi-Fi.

• Switch niezarządzalny (unmanaged) - przełącznik bez konfiguracji, działa po podłączeniu.
• Switch zarządzalny (managed, smart) - przełącznik z panelem, VLAN, statystykami.
• PoE - zasilanie urządzenia przez kabel sieciowy; w tej kategorii go nie ma.
• Port RJ45 - gniazdo na wtyk kabla sieciowego.
• Uplink - port lub kabel łączący switch z routerem lub innym switchem; w prostych switchach może nim być dowolny port.
• Fast Ethernet - porty 100 Mb/s; Gigabit - 1 Gb/s; Multi-Gigabit - 2,5 Gb/s lub więcej.
• Full Duplex - jednoczesne wysyłanie i odbieranie danych.
• VLAN - wydzielona logicznie sieć w obrębie jednego switcha; tylko w zarządzalnych.
• Pętla - zamknięty obwód kabli między switchami, który blokuje sieć.
• IGMP snooping - kierowanie strumieni telewizji IPTV tylko do portów, które je odbierają.
• SFP - gniazdo na moduł światłowodowy, spotykane w switchach przemysłowych i zarządzalnych.

• Czy któreś urządzenie ma być zasilane przez kabel? Jeśli tak - switch PoE, nie ta kategoria.
• Ile urządzeń na kablu teraz, plus jeden port na router i dwa-trzy porty zapasu?
• Jaka prędkość łącza i kart sieciowych: do 1 Gb/s - Gigabit, NAS lub łącze powyżej 1 Gb/s - 2,5G.
• Czy masz IPTV operatora za switchem? Wtedy model z IGMP snooping.
• Gdzie stanie: biurko, ściana, szafa rack, szyna DIN?
• Czy kable są co najmniej kat. 5e i mają dobrze zarobione wtyki?
• Czy potrzebujesz osobnych sieci lub zdalnego podglądu portów? Jeśli tak - switch zarządzalny.