10 lat na rynku
Tysiące opinii klientów
xam.pl
Wróć do bloga
Druk 3D

Filament tęczowy - jak zaplanować przejścia kolorów na wydruku

Autor:
Filament tęczowy - jak zaplanować przejścia kolorów na wydruku

Kolor tęczowego PLA zmienia się co odcinek żyłki, więc o pasach na wydruku decyduje masa zużyta na warstwę. Zmierz odcinek jednej barwy na szpuli, przelicz go na gramy (około 3 g na metr) i dobierz do tego model, liczbę kopii i tryb druku.

Filament tęczowy zmienia kolor wzdłuż żyłki, a nie na wydruku, i to jest najważniejsza rzecz do zrozumienia przed pierwszym modelem. Drukarka nie wie, jaki kolor podaje, więc to, czy figurka wyjdzie w trzech pasach, w jednym kolorze, czy w płynnym przejściu od czerwieni do fioletu, zależy wyłącznie od tego, ile metrów filamentu model zużyje na każdą warstwę. Ten tekst pokazuje, jak to policzyć, jak zmierzyć odcinek jednego koloru na własnej szpuli i jak ustawić druk, żeby przejścia wyszły tam, gdzie chcesz. W sklepach i wyszukiwarce ten materiał nazywa się też filamentem rainbow, filamentem wielokolorowym albo gradientowym, a w odmianie błyszczącej Rainbow Silk.

Tęczowe szpule PLA 1 kg, matowa Rainbow i błyszcząca Rainbow Silk, są w kategorii filament PLA do drukarki i długopisu 3D obok złotej odmiany Silk.

Filament tęczowy: jak kolor przechodzi z żyłki na wydruk

W tęczowym filamencie producent zmienia barwnik w trakcie wytłaczania żyłki, więc kolory następują po sobie co pewien odcinek, a między nimi jest strefa przejścia, w której dwa kolory się mieszają. Na wydruku ten sam odcinek żyłki rozkłada się na tyle warstw, ile potrzeba, żeby go zużyć. Duży model zużywa dużo filamentu na warstwę, więc jeden kolor obejmie tylko kilka milimetrów wysokości. Mały model zużywa mało, więc jeden kolor obejmie go w całości albo prawie w całości.

Obie szpule tęczowe z kategorii mają według kart te same dane techniczne: PLA 1,75 mm, tolerancja +/-0,02 mm, 1 kg netto (+/- 50 g), około 330 m filamentu, temperatura druku 190-220 °C i zalecana prędkość 30-50 mm/s. Różnią się powierzchnią: Rainbow daje mat, a Rainbow Silk połysk, przy którym przejścia barw wyglądają bardziej jak metaliczny opal.

ModelZużycie na warstwęEfekt kolorów
Mały brelokbardzo małezwykle 1 kolor
Figurka 10 cmmałe1-3 kolory
Duży wazonśredniepłynne pasy
Kilka sztuk narazdużewąskie pasy

Jak zmierzyć odcinek jednego koloru na szpuli tęczowej

Karty szpul nie podają, co ile metrów zmienia się kolor, a ta wartość różni się między producentami i bywa różna nawet między partiami. Bez niej planowanie przejść to zgadywanie, dlatego warto ją zmierzyć raz na nowej szpuli. Wystarczy taśma miernicza i kilka minut.

  1. Znajdź na zewnętrznym zwoju szpuli środek strefy przejścia, czyli miejsce, gdzie kolor zaczyna się zmieniać, i zaznacz je markerem.
  2. Odwijaj filament, nie zdejmując go ze szpuli, i mierz taśmą, aż dojdziesz do środka następnego przejścia. Nie tnij żyłki, tylko luzuj zwoje i przytrzymuj koniec w otworze szpuli.
  3. Zanotuj długość i kolejność barw. Przy kolejnym przejściu sprawdź, czy odcinek jest podobny: zwykle tak, ale to jedyny sposób, żeby to potwierdzić.
  4. Przelicz długość na masę: przy 330 m na 1 kg metr filamentu waży około 3 g. Odcinek 20 m to więc około 60 g materiału, odcinek 40 m około 120 g.

Ta jedna liczba w gramach jest kluczem do całego planowania, bo program do cięcia podaje masę wydruku właśnie w gramach.

filament teczowy

Ile kolorów zmieści się na wydruku z tęczowego filamentu

Gdy znasz masę jednego odcinka koloru, liczba kolorów na wydruku to po prostu masa wydruku podzielona przez masę odcinka. Program do cięcia pokazuje masę całości, a w podglądzie warstw zwykle także zużycie filamentu do danej warstwy, więc da się sprawdzić, na jakiej wysokości wypadnie zmiana barwy.

Masa wydrukuOdcinek 60 gOdcinek 120 g
30 gdo 2 kolorówzwykle 1 kolor
120 gokoło 2-31-2 kolory
300 gokoło 5-6około 3-4

Tabela pokazuje typowe zaskoczenie: mała figurka z tęczowej szpuli wychodzi jednokolorowa i dopiero przy większym modelu albo kilku modelach naraz widać pełną tęczę. Liczby w tabeli zakładają, że druk zaczyna się w środku odcinka; gdy zaczyna się w strefie przejścia, pierwszy kolor obejmuje mniej wysokości.

Wypełnienie i podpory też zużywają kolor

Kolor na zewnętrznej ścianie zależy od całego filamentu zużytego w warstwie, także tego, który poszedł na wypełnienie i podpory, choć tego nie widać. Gęste wypełnienie sprawia, że barwy zmieniają się szybciej, a podpory potrafią pochłonąć cały odcinek koloru w dolnej części modelu.

Filament tęczowy w trybie wazy i przy kilku kopiach naraz

Najładniejsze, regularne przejścia daje tryb spirali, nazywany też trybem wazy: drukarka prowadzi jedną ciągłą ścianę bez wypełnienia i bez skoków głowicy. Całe zużycie filamentu idzie wtedy na widoczną powierzchnię, więc zmiany barw układają się w równe, poziome pasy, a strefy przejścia dają płynny gradient zamiast plam. Wazony, osłonki na doniczki i abażury to najwdzięczniejsze modele dla tęczowej szpuli.

Drugi sposób na więcej kolorów na małym modelu to drukowanie kilku kopii jednocześnie. Gdy na stole stoją cztery takie same figurki, zużycie na warstwę rośnie mniej więcej czterokrotnie, a pasy kolorów stają się tyle razy węższe. Wszystkie kopie mają wtedy identyczny układ barw, co przydaje się przy zestawach ozdób czy gadżetów.

  • Chcesz szerokie, wyraźne pasy na dużym modelu: drukuj jedną sztukę, wypełnienie 10-15 procent.
  • Chcesz pełną tęczę na małym modelu: drukuj kilka kopii albo zwiększ skalę.
  • Chcesz jeden kolor na mały przedmiot: sprawdź, czy masa wydruku jest mniejsza niż połowa odcinka.
filament tęczowy silk

Jak zacząć druk od wybranego koloru tęczy

Szpula zaczyna się od przypadkowego miejsca w cyklu barw, a każdy wydruk zaczyna się od koloru, który akurat jest w dyszy. Gdy model ma mieć konkretny kolor u podstawy, na przykład zieleń w choince, trzeba przesunąć cykl przed drukiem.

  1. Odwiń ze szpuli kolor, który ma się znaleźć u podstawy, i odetnij żyłkę na początku tego odcinka.
  2. Odcięty kawałek zwiń i schowaj do woreczka. Przy 1,75 mm pasuje do większości długopisów 3D na PLA, więc nie jest odpadem.
  3. Pamiętaj, że w ekstruderze, dyszy i rurce zostaje zwykle od kilkunastu do kilkudziesięciu centymetrów poprzedniej barwy: wysuń je, przepychając nowy kolor przed drukiem.
  4. Uruchom druk dopiero, gdy z dyszy wychodzi czysty, wybrany kolor.

Ten sam sposób pozwala zaplanować kolory kilku modeli z rzędu: po zmierzeniu odcinka wiesz, ile gramów zostało z bieżącej barwy i czy następny model zmieści się w niej w całości.

Rainbow czy Rainbow Silk: który tęczowy filament do czego

Obie odmiany drukuje się w tym samym zakresie temperatur i prędkości, różnią się wyglądem i zachowaniem przy obróbce. Matowa Rainbow lepiej ukrywa linie warstw z bliska i można ją szlifować bez wyraźnej utraty wyglądu. Błyszcząca Rainbow Silk mocniej podbija gradient, ale jak każdy Silk wymaga wolniejszej ściany zewnętrznej i nie lubi szlifowania; szczegóły ustawień błyszczących odmian opisuje wpis złoty filament i równy połysk Silk.

CechaRainbowRainbow Silk
Powierzchniamatpołysk
Efekt przejśćpastelowymetaliczny
Szlifowaniemożliwezabiera połysk
Elementy nośnelepiejzwykle słabiej

Do zabawek i drobiazgów dla dzieci, które się dotyka i upuszcza, lepiej sprawdza się matowa Rainbow. Do wazonów, ozdób świątecznych i dekoracji na półkę, gdzie liczy się efekt, Rainbow Silk.

kolorowy filament do drukarki 3d

Jakie modele najlepiej wyglądają z tęczowego filamentu PLA

Tęczowa szpula nie pasuje do każdego modelu. Najlepiej wypadają kształty o dużej, gładkiej powierzchni bocznej i podobnym przekroju na całej wysokości, bo na nich pasy kolorów są równe i czytelne. Najgorzej modele z wieloma drobnymi detalami, gdzie zmiana barwy w połowie głowy czy ręki figurki wygląda jak przypadkowa plama, a nie zamierzony efekt.

ModelEfektUstawienie
Wazon, osłonkabardzo dobrytryb spirali
Bombki, gwiazdydobry przy seriikilka kopii
Figurka z detalamiprzypadkowyskala w górę
Część technicznabez znaczeniazwykły PLA

Błędy, które psują tęczowy efekt

  • Druk małego modelu jako pierwszego testu szpuli: wychodzi jednokolorowy i daje mylne wrażenie, że filament nie działa.
  • Gęste wypełnienie 30-50 procent: zjada odcinki kolorów we wnętrzu modelu, więc z zewnątrz barwy przeskakują szybciej i bez płynnych przejść.
  • Podpory pod całą podstawą: pierwszy kolor zużywa się na podpory, zanim zacznie się widoczna ściana.
  • Przerwanie druku i dokończenie z innej szpuli: cykl kolorów się urywa i na modelu powstaje ostra granica.
  • Szpula zmieniana w połowie serii ozdób: kolejne sztuki mają inny układ barw niż pierwsze, a seria przestaje wyglądać jak komplet.

Przy seriach prezentów i ozdób najpierw policz masę całej serii i porównaj ją z tym, co zostało na szpuli. Około 330 m na szpuli 1 kg to mniej więcej tysiąc gramów materiału, więc przy ozdobach po 20-30 g jedna szpula wystarcza na kilkadziesiąt sztuk, ale tylko część z nich wypadnie w tym samym kolorze.

Ustawienia druku tęczowego filamentu i suche przechowywanie

Tęczowy PLA drukuje się jak zwykły PLA, ale zmiana barwnika potrafi minimalnie zmienić optymalną temperaturę między kolorami. Dlatego ustawia się temperaturę z bezpiecznym zapasem w środku zakresu 190-220 °C, a nie na jego krawędzi, gdzie jeden kolor może drukować dobrze, a następny zacznie nitkować albo słabiej łączyć warstwy.

  • Temperaturę dyszy ustal wieżą temperatur wydrukowaną z jednego koloru i sprawdź ją jeszcze raz po zmianie barwy przy pierwszym dużym wydruku.
  • Ścianę zewnętrzną drukuj w zakresie 30-50 mm/s z karty, przy Rainbow Silk bliżej dolnej granicy.
  • Szpulę po druku chowaj szczelnie, bo wilgotny PLA nitkuje i traci jednolity wygląd; jak rozpoznać wilgoć, opisuje poradnik wilgotny filament, objawy i błędy druku.

Gdy porównujesz tęczowe szpule z innymi filamentami PLA i zastanawiasz się, co właściwie oznacza wkład do drukarki 3D, jak dobrać średnicę i rozmiar szpuli do uchwytu, zacznij od przewodnika wkłady do drukarki 3D - jak wybrać filament PLA.

Najczęstsze pytania

Dlaczego mój tęczowy filament drukuje w jednym kolorze?

Bo model zużył mniej filamentu, niż ma jeden odcinek koloru na szpuli. Mała figurka może ważyć kilkanaście gramów, a odcinek jednej barwy zwykle kilkadziesiąt gramów. Zmierz odcinek koloru na swojej szpuli, przelicz na gramy (około 3 g na metr przy szpuli 330 m / 1 kg) i drukuj większy model albo kilka kopii naraz.

Co ile metrów zmienia się kolor w filamencie tęczowym?

Karty szpul tego nie podają, a wartość różni się między producentami i partiami. Najpewniej zmierzyć ją samemu: zaznacz środek jednego przejścia barw, odwiń żyłkę do następnego i zmierz taśmą. Długość w metrach pomnóż przez około 3 g, żeby wiedzieć, ile waży jeden kolor.

Jak uzyskać płynne przejścia kolorów z filamentu rainbow?

Najpłynniejsze przejścia daje tryb spirali, czyli druk wazy jedną ścianą bez wypełnienia. Cały filament idzie wtedy na widoczną powierzchnię, więc barwy układają się w równe, poziome pasy, a strefy przejścia dają gradient. Przy zwykłym druku pomaga niskie wypełnienie 10-15 procent i model bez podpór.

Czy da się zacząć wydruk od wybranego koloru?

Tak. Odwiń ze szpuli barwy, które mają zostać pominięte, odetnij żyłkę na początku wybranego koloru i przepchnij przez dyszę resztki poprzedniej barwy, zanim uruchomisz druk. Odcięty kawałek 1,75 mm można zużyć w długopisie 3D na PLA, więc nic się nie marnuje.

Jaka temperatura do tęczowego filamentu PLA?

Karty szpul Sunlu Rainbow i Rainbow Silk podają zakres 190-220 °C i prędkość 30-50 mm/s. Bezpieczniej trzymać się środka zakresu, bo barwniki w kolejnych kolorach mogą minimalnie zmieniać optymalną temperaturę. Dokładną wartość ustala się wieżą temperatur z krokiem 5 °C.

Rainbow czy Rainbow Silk, który wybrać?

Rainbow daje matową powierzchnię, lepiej ukrywa linie warstw z bliska i można ją szlifować, więc pasuje do zabawek i przedmiotów używanych na co dzień. Rainbow Silk ma połysk i metaliczny efekt przejść, sprawdza się w wazonach, ozdobach i dekoracjach, ale wymaga wolniejszej ściany i słabiej znosi obciążenia.

Czy filament tęczowy pasuje do długopisu 3D?

Tak, karty szpul tęczowych Sunlu wymieniają długopisy 3D obok drukarek, a średnica 1,75 mm pasuje do typowych długopisów na PLA. W długopisie zużycie jest małe, więc jeden kolor starcza na długo. Odcinki odcięte przy planowaniu kolorów na drukarce to gotowe wkłady do długopisu.

Dlaczego kolory na wydruku tęczowym zmieniają się nierówno?

Bo zużycie filamentu na warstwę nie jest stałe. Warstwy z podporami albo szerszym przekrojem modelu zużywają więcej, więc kolor zmienia się w nich szybciej i pas jest węższy. Równe pasy daje model o podobnym przekroju na całej wysokości, na przykład wazon drukowany w trybie spirali.